Иван Григорьев: Кĕнекесен усси

Иван Григорьев — Хусанти семинарире вĕреннĕ учитель. Ытларах ăслă-тăнлă пулса пурăнма вĕрентсе сăвăсем çырнă… Тĕплĕнрех→


          

Кĕнекесен усси

Эпир халĕ пурăнатпăр,
Ыран-паян вилетпĕр,
Пирĕн пурăнăç пит начар,
Шухăш-тĕлеш çук масар.

Анчах çапла пурăнса,
Чăваш ырă курас çук;
Вуламасăр пурăнса,
Эпир çутта тухас çук.

Малаллине вулас

Кол Гали: Уçăппа Сĕлихха

Уçăппа Сĕлихха

Кол Гали – Атăлçи Пăлхарăн чаплă пĕлÿçи, тĕпчевçи, тата Алăран алла куçарса пынипе унăн ячĕ халăхăн уйрăмах юратнă поэмипе пĕрле упранса юлнă теççĕ. Поэмăри сăнарсемпе пулăмсем Библири калавран килеççĕ, анчах ислам тĕнĕ урлă урăхланаççĕ… Тĕплĕнрех →

(Поэма сыпăкĕсем)

Пĕрремĕш Пайĕ
Уçăп тĕлĕкĕ

Ашшĕ чĕр çинче ларнă чух пĕрре
Пулнă матуркка Уçăп вун пĕрте.
Лăпкăн ларнă вăл, кайнă тĕлĕрсе,
Тĕлĕк ун пуçне курăннă кĕрсе.

Малаллине вулас

Тереш хĕрне антăм та…

15-мĕш тата 16-мĕш ĕмĕрсен хушши. Ку тапхăрта çырса хăварнă палăксем е вĕсен копийĕсем çук. Халăх хушшинче сăмах вĕççĕн упранса юлнă фольклор сăмахлăхĕн хăш пĕр тĕслĕхĕсем ку тапхăрта пуçланнă теме май пур… Тĕплĕнрех →


Тереш Хĕрне Антăм та Хăмла Татрăм

Тереш хĕрне антăм та хăмла татрăм,
Мăй (ă)ма хура çĕлен те явăнтартăм.
Ÿпне ялне пытăм та çурт çавăртăм,
Аюл тамăк хуранне пуçăма ятăм.

Малаллине вулас

Çичĕ хăрхăм

15-мĕш тата 16-мĕш ĕмĕрсен хушши. Ку тапхăрта çырса хăварнă палăксем е вĕсен копийĕсем çук. Халăх хушшинче сăмах вĕççĕн упранса юлнă фольклор сăмахлăхĕн хăш пĕр тĕслĕхĕсем ку тапхăрта пуçланнă теме май пур… Тĕплĕнрех →


Çичĕ хăрхăм

Авал Сĕве хĕрринче,
Чапăрлă ту тăрринче,
Чултан тунă тĕрекпе
Питĕ чаплă керменте
Пурăннă Пикмет мăрса
Таврара хуçа пулса.

Малаллине вулас

Тутар тыткăнĕ

15-мĕш тата 16-мĕш ĕмĕрсен хушши. Ку тапхăрта çырса хăварнă палăксем е вĕсен копийĕсем çук. Халăх хушшинче сăмах вĕççĕн упранса юлнă фольклор сăмахлăхĕн хăш пĕр тĕслĕхĕсем ку тапхăрта пуçланнă теме май пур… Тĕплĕнрех →


Тутар Тыткăнĕ

Ĕлĕк чăвашсене пурăнма пит йывăр пулнă. Элле пĕр тутарсем, элле пĕр нухайсем, элле тата калмăксем-темĕнсем, вырăсĕ-мĕнĕ чăвашсене çаратса пурăннă. Мул-тавар анчах мар, çыннисене те выльăхсем пек кĕтĕвĕ-кĕтĕвĕпе тыткăна Хăвала-хăвала кайнă тет. Хĕр-упраçсене вăрла-вăрла кайса тутара сутнă тет. Чăваш хĕрĕсем ĕçчен пулнă вĕсем, чипер пулнă вĕсем. Çавăнпа тутар пуянĕсем валли вăрланă вĕсене. Тутар вăл виç-тăват арăмпа пурăннă ĕлĕк. Ваттисем пит кала-кала паратчĕç ĕлĕк хĕрсене вăрланине. Пĕр хĕр каясшăн пулмасăр пит хытă тăнă тет те вара çав хĕре лаша хÿринчен кăкарса илсе кайнă тет. Пĕр юмахне халь те ас тăватăп-ха чăваш хĕрне вăрласа тутара пани çинчен.

Малаллине вулас

Иван Григорьев: Ялти куштансем

Иван Григорьев — Хусанти семинарире вĕреннĕ учитель. Ытларах ăслă-тăнлă пулса пурăнма вĕрентсе сăвăсем çырнă… Тĕплĕнрех→


Ялти куштансем

Çакă аслă тĕнчере
Нумай халăх çуралать,
Хăшĕ-пĕри ялсенче
Çĕр ĕçлесе пурăнать.

Малаллине вулас

Иван Григорьев: Чăваш ачин вуннă çитичченхи пурнăçĕ

Иван Григорьев — Хусанти семинарире вĕреннĕ учитель. Ытларах ăслă-тăнлă пулса пурăнма вĕрентсе сăвăсем çырнă… Тĕплĕнрех→


Чăваш ачин вуннă çитичченхи пурнăçĕ

Пурте ĕнтĕ пĕлеççĕ
Пирĕн чăваш пурнăçне;
Тĕттĕм çĕрте çуралса,
Хура-теттĕм ÿсетпĕр.

Малаллине вулас